Regaib Kandili

Aziz ve sýddýk kardeþlerim ve fedakâr ve sadýk arkadaþlarým!

Evvelâ: Sizin, bu mübarek þuhur-u selâse ve içindeki kýymetdar leyali-i mübarekeleri tebrik ediyoruz. Cenab-ý Hak, herbir geceyi sizin hakkýnýzda birer Leyle-i Regaib ve Leyle-i Kadir kýymetinde size sevab versin, âmîn. ( Kastamonu Lahikasý, 84 )

Regaib Nedir?

Regâib, arapça bir kelimedir ve "reða-be" kökünden gelmektedir. "Reða-be", kelime olarak, herhangi bir þeyi istemek, arzulamak, ona karþý meyletmek ve onu elde etmek için çaba sarf etmek demektir. "Reðîb" kelimesi ise, "reðabe"'den türemiþ olan bir isimdir ve kendisine raðbet edilen, arzulanan, taleb edilen þey demektir. Müennesi, "reðîbe"dir. "Reðîbe"nin çoðulu da "reðâib" dir. Kelime olarak "Regâib"in aslý budur.

Receb’in ilk cuma gecesine Regaib gecesi denir. Bu geceye Regaib gecesi ismini melekler vermiþlerdir. Her Cuma gecesi kýymetlidir. Bu iki kýymetli gece bir araya gelince, daha kýymetli oluyor. Allahü teâlâ, bu gecede, müminlere, ragibetler [ihsanlar, ikramlar] yapar. Bu geceye hürmet edenleri affeder. Bu gece yapýlan dua kabul olur, namaz, oruç, sadaka gibi ibadetlere, sayýsýz sevaplar verilir. Regaib gecesini ibadetle geçirmeli, kazasý olan, hiç deðilse bir günlük kaza namazý kýlmalý! Kazasý olmayan da nafile namaz kýlar, Kur’an-ý kerim okur, tesbih çeker, tövbe istiðfar eder. Perþembe günü oruç tutup, gecesini de ihya etmek çok sevaptýr. Receb ayýnda oruç tutmak faziletlidir.

Peygamberimiz (a.s.m)’ ýn Ramazan ayýndan sonra en çok oruç tuttuðu ay Receb ayýdýr. Bu Receb ayýnda oruç tutmanýn muazzam, muhteþem sevablarý var.

Bir de bu ayda sevablar kullarýn defterlerinin sevab hanelerine, bol bol dökülmesi dolayýsýyla da recebül esabb denmiþtir. Yâni, sevablarýn bol bol, þarý þarýl, gürül gürül döküldüðü ay demek... Sabbe, Arapçada dökmek demek... Nehrin de böyle daðlardan çaðlayarak þaldur þuldur akýp da döküldüðü yere münsab derler; o da ayný kökten... Receb-ül esabb; Allah'ýn rahmetinin cûþa gelip, ikram ü ihsanâtýnýn þarýl þarýl, güldür güldür kullara geldiði ay demektir.

Arifler ve din alimleri kitaplarýnda yazmýþlar ki, bu ay ekim, ekme, ziraat ayýdýr. Sevaplý iþler, oruç tutmak, tevbe etmek vs. güzel þeyler yapýlýr. Bir mahsulün ekilmesi gibi ziraat, ekim ayýdýr. Þa'ban bakým ayýdýr. Ramazan biçim ayýdýr, yâni mahsulün alýndýðý aydýr demiþler. Demek ki Receb ayý, bizi Ramazan ayýna hazýrlayan bir mevsimin ilk adýmý olmuþ oluyor.

Onun için, "Receb ayý tevbe ayýdýr." demiþler. Yâni kul ne yapacak?.. "Yâ Rabbi! Ben anlayamamýþým, hatâ etmiþim, bilememiþim, suçluyum, kusurluyum; beni affet..." diyerek hatâsýný itiraf edip, hatâsýndan dönerek, Cenâb-ý Hakk'ýn yoluna girecek.

Þa'ban ayý ibadetlere devam etme ayýdýr. Ramazan da mükâfatlarýný alma ayýdýr. Böyle çeþitli kelimelerle bu aylarýn birbirleriyle irtibatlý olduðu beyan edilmiþtir.

Regaib ile ilgili ayet-i Kerimeler:

Regâib kelimesi Kur'an'da geçmemektedir. Ancak "reðabe"den türemiþ olan çeþitli kelimeler, Kur'ân'da sekiz yerde geçmekte ve "reðabe"nin ifâde ettiði mana için kullanýlmaktadýr .

Ayrýca, "Þüphesiz Allah’ýn gökleri ve yeri yarattýðý günkü yazýsýna göre aylarýn sayýsý on ikidir. Bunlardan dördü haram aylardýr. Ýþte bu, Allah’ýn dosdoðru kanunudur. Öyleyse o aylarda kendinize zulmetmeyin." (Tevbe Suresi, 36) Hz. Peygamber’in ( a.s.m ) ( aþaðýda hadisler bölümünde bulunan) bir hadisinde, ayet-i kerimede iþaret buyurulan haram aylarýn, Zilkade, Zilhicce, Muharrem ve Recep aylarý olduðu vurgulanmaktadýr: "

Receb Ayý ve Regaib Gecesi ile Ýlgili Hadis-i Þerifler:

• Allahü teâlâ, Receb ayýnda oruç tutanlarý maðfiret eder. [Gunye]
• Receb-i þerifin bir gün baþýnda, bir gün ortasýnda ve bir gün de sonunda oruç tutana, Receb’in hepsini tutmuþ gibi sevap verilir. [Miftah-ül-cenne]
• Ramazan ayý dýþýnda Allah rýzasý için bir gün oruç tutan, iyi bir yarýþ atýnýn bir asýrda alacaðý mesafe kadar Cehennemden uzaklaþýr.) [Ebu Yala]
• Þu beþ gecede yapýlan duâ geri çevrilmez. Regaib gecesi, Þabanýn 15. gecesi, Cuma, Ramazan bayramý ve Kurban bayramý gecesi.) [Ýbn-i Asâkir]
• “Receb-i Þerîf’in birinci gününde oruç tutmak üç senelik, ikinci günü oruçlu olmak iki senelik ve yine üçüncü günü oruçlu bulunmak bir senelik küçük günahlara kefaret olur. Bunlardan sonra her günü bir aylýk küçük günahlarýn af ve maðfiretine vesile olur.” buyuruyorlar. (Camiu-s saðir)
• Ýbn-i Abbas -radiyallahu anh- Hazretleri: “Resulullah -sallallahu aleyhi ve sellem- Recep ayýnda bazen o kadar çok oruç tutardý ki, biz O’nu hiç iftar etmeyecek zannederdik. Bazen de o kadar çok iftar ederdi ki, biz O’nu hiç oruç tutmayacak zannederdik.” buyurmuþtur. (Müslim)
• Muhakkak zaman, Allah’ýn yarattýðý günkü þekliyle akýp gitmektedir. Yýl on iki aydýr. Bunlardan dördü haram aylardýr. Ve üçü ard arda gelmektedir. Zilkade, Zilhicce, Muharrem bir de Cemaziye’l-âhirle Þaban aylarý arasýnda gelen Mudar kabilesinin ayý Recep ayýdýr." (Buhârî, Tefsir, Sure, 8,9)
• "Recep ayý Allah’ýn ayý, Þaban benim ayým, Ramazan da ümmetimin ayýdýr." (Aclûnî, Keþfu’l-Hafâ, 1/423)
• Yine mübarek üç aylardan ilki olan Receb ayýnýn önemi ve deðeri hakkýnda Enes b. Malik ( r.a. )'dan þöyle rivayet edilir: Receb ayý girdiðinde Hz. Peygamber þöyle derdi: "Allahým! Recep ve Þaban'ý bize mübarek kýl ve bizi Ramazan'a ulaþtýr." (Ahmed b. Hanbel, Müsned, 1/259)
• Receb’in ilk cuma gecesini ihya edene, Allahü teâlâ, kabir azabý yapmaz. Duâlarýný kabul eder. Yalnýz, 7 kimsenin duasýný kabul etmez: Faizci, Müslümanlarý aþaðý gören, ana babasýna eziyet eden, Müslüman olan ve dinin emirlerine uyan kocasýný dinlemeyen kadýn, çalgýcý, livata ve zina eden, beþ vakit namazý kýlmayan. [Bu günahlardan vazgeçmedikçe, dualarý kabul olmaz.] [Saadet-i Ebediyye]
• Receb büyük bir aydýr. Allah bu ayda hasenatý kat kat eder. Receb ayýnda bir gün oruç tutana, bir yýl oruç tutmuþ gibi sevaba kavuþur. 7 gün oruç tutana, Cehennem kapýlarý kapanýr. 8 gün oruç tutana Cennetin 8 kapýsý açýlýr. On gün oruç tutana, Allah istediðini verir. 15 gün oruç tutana, bir münadi, “Geçmiþ günahlarýn affoldu” der. Receb ayýnda Allahü teâlâ Nuh aleyhisselamý gemiye bindirdi ve o da, Receb ayýný oruçlu geçirdi. Yanýndakilere de oruç tutmalarýný emretti. [Taberânî]
• Kim Receb ayýnda, takva üzere bir gün oruç tutarsa, oruç tutulan günler dile gelip “Ya Rabbi onu maðfiret et” derler. [Ebû Muhammed]
• Hz. Aiþe ( r.a ) validemiz, “Resûlullah, pazartesi ve perþembe günleri oruç tutmaya çok önem verirdi.” buyuruyor. Çünkü Hadis-i Þerifte, “Ameller Allahü teâlâya pazartesi ve perþembe günleri arz edilir. Ben de amelimin oruçlu iken arz edilmesini istiyorum.” buyururdu. (Tirmizî)
• Receb ayýnda yapýlan dua kabul edilir, günahlar affedilir. Bu ayda günah iþleyenin cezasý da kat kat olur. Hz. Hüseyin ( r.a) anlatýr:
“Kâbe’yi tavaf ederken, yanýk sesle Allahü teâlâya dua eden bir kimsenin sesini iþittik. Babam bunu çaðýrmamý emretti. Güzel yüzlü, temiz bir kimseydi. Ancak sað tarafý felç olmuþ, kurumuþ, hareketsiz idi. Ona, “Sen kimsin, durumun ne böyle?” dedim. O kimse dedi ki:
“Adým Menazil... Ben çalgý çalmak, þarký söylemekle þöhret salmýþ, Arabistan’ýn ünlülerinden bir gençtim. Hep nefsin arzularý peþinde koþtum. Receb ve Þaban aylarýnda bile, bu günahlara devam ederdim. Salih babam, beni bu günahlardan kurtarmaya çalýþtý. Bana, “Allahü Teâlânýn azabý þiddetlidir, bir anda kahredebilir. Kötü arkadaþlardan vazgeç, bu kötü iþleri býrak! Melekler ve bu aylar senden þikâyet ediyorlar” dedi. Nasihate hiç tahammülüm yoktu. Babamýn üzerine yürüyüp, döverek susturdum. Üzüntülü ve kýrýk kalble, “Bu aylarda oruç tutup, geceleri ibadet ediyorum. Beytullah’a gidip þerrinden korunmak için, Allahü teâlâdan yardým dileyeceðim” dedi. Bir hafta oruç tutup, Kâbe’ye giderek, “Ey Rabbim, mazlumlarýn âhýný yerde býrakmazsýn. Bu ayda, bu mübarek yerlerde yapýlan dualarý red etmezsin. Hakkýmý oðlumdan al, onu felç et!” diye dua etti. Henüz duasý bitmeden sað tarafým felç oldu. Beni gören, “Baba bedduasýna uðramýþ kiþi” derdi.”
Hz. Hüseyin, “Baban bu hâline ne dedi?” buyurdu. O genç, “Babamdan özür diledim. Onun da babalýk þefkati galip gelerek beni baðýþladý. Beddua ettiði yerde, bu sefer þifa bulmam için hayýr dua etmek üzere deve ile gelirken, devenin ürkmesi ile babam düþüp öldü. Þimdi çaresizim.” diyor. Hz. Ali bu felçli gence dua ediyor, Receb’de yaptýðý bu dua bereketiyle de Hak teâlâ ona þifa ihsan ediyor.

Regaib Gecesi ile Ýlgili Risale-i Nur’da Geçen Ýfadeler:

Üstadýmýz! Nur talebelerinin okuduklarý bir eþi, bir benzeri daha dünyada olmayan "Cevþen-ül Kebir" isimli Peygamberimiz Aleyhissalâtü Vesselâm Efendimiz Hazretlerinin duasýný ve çok sevablý, çok nurlu, çok faziletli salavat-ý þerifelerinizi elde ettik, okumaða baþladýk. Sizin devam ettiðiniz bu pek kýymetdar, çok mübarek evradlar; bizim zikrimiz, bizim virdimiz oldu elhamdülillah! Fakat en ziyade Risaleleri okumaða gayret ediyoruz, ehemmiyet veriyoruz. Çünki Nur Risalelerini ne kadar sýk sýk okursak, bu dualardan daha ziyade feyz alýyoruz. Dualarý, evradlarý mübarek gecelerde, hususan Leyle-i Regaib ve Leyle-i Mi'rac ve Leyle-i Berat, Leyle-i Kadir ve Cuma geceleri gibi vakitlerde okuyoruz. (Hanýmlar Rehberi: 158)

“Evvelâ: Tekraren hem sizin Receb-i þerifinizi ve Leyle-i Regaib’inizi tebrik, hem Safranbolu’lu kardeþlerimizin tebriklerine mukabeleten þuhur-u selâselerini ve dört leyali-i mübarekelerini ve Nurlarla gayet ciddî alâkalarýný tebrik ederiz." (Emirdað L. - 1: 166)

Evvelâ: Seksen küsur sene bir ömr-ü manevîyi sizlere kazandýracak olan þuhur-u selâse-i mübarekeyi ve bilhassa bu geceki Leyle-i Regaib'i tebrik ediyoruz. (Kastamonu L.: 147)

“Evvelen: Seksen sene bir manevî ömr-ü bâki kazandýran þuhur-u selâsenizi ve mübarek kudsî gecelerinizi ve leyle-i regaibinizi ve leyle-i mi’racýnýzý ve leyle-i beratýnýzý ve leyle-i kadrinizi ruh u canýmýzla tebrik ve herbir Nurcunun manevî kazançlarý ve dualarý umum kardeþleri hakkýnda makbuliyetini rahmet-i Ýlahiyeden rica ve hizmet-i Nuriyede muvaffakýyetinizi tebrik ederiz." (Emirdað L.-2: 121)

Birinci Sualiniz: Mü'minin mü'mine en iyi duasý nasýl olmalýdýr?
Elcevab: Esbab-ý kabul dairesinde olmalý. Çünki bazý þerait dâhilinde dua makbul olur. Þerait-i kabulün içtimaý nisbetinde makbuliyeti ziyadeleþir. Ezcümle: Dua edileceði vakit, istiðfar ile manevî temizlenmeli, sonra makbul bir dua olan salavat-ý þerifeyi þefaatçý gibi zikretmeli ve âhirde yine salavat getirmeli. Çünki iki makbul duanýn ortasýnda bir dua makbul olur. Hem bi-zahr-il gayb yani "gýyaben ona dua etmek"; hem hadîste ve Kur'anda gelen me'sur dualarla dua etmek. Meselâ:

Allahumme inni es’elukel afve vel-afiyete livelehu fid-dini ved-dünya vel-ahiret
Rebbenatina fid-dünya haseneten ve fil-ahireti haseneten ve gýne azabennar.

gibi câmi' dualarla dua etmek; hem hulûs ve huþu' ve huzur-u kalb ile dua etmek; hem namazýn sonunda, bilhassa sabah namazýndan sonra; hem mevâki'-i mübarekede, hususan mescidlerde; hem Cum'ada, hususan saat-ý icabede; hem þuhur-u selâsede, hususan leyali-i meþhurede; hem ramazanda, hususan leyle-i kadirde dua etmek kabule karin olmasý rahmet-i Ýlahiyeden kaviyyen me'muldür. O makbul duanýn ya aynen dünyada eseri görünür veyahut dua olunanýn âhiretine ve hayat-ý ebediyesi cihetinde makbul olur. Demek ayný maksad yerine gelmezse, dua kabul olmadý denilmez; belki daha iyi bir surette kabul edilmiþ denilir. (Mektubat)

Mübarek Kandil Gecelerini Nasýl Deðerlendirmeliyiz?

1. Kur'an-ý Kerim okuyarak,
2. Peygamberimiz ( a.s.m)’ýn mübarek duasý olan Cevþen-ül Kebiri okuyarak,
3. Aile bireyleriyle birlikte günün mana ve ehemmiyeti hakkýnda sohbet ederek,
4. Allah rýzasý için namaz kýlarak,
5. Hayatýmýzýn geçmiþ günleri ve yýllarý hakkýnda muhasebe yaparak,
6. Günahlarýmýzýn baðýþlanmasý için Allah'tan af dileyerek,
7. Sevgili Peygamberimize bol bol salât ve selâm okuyarak,
8. Dünya ve ahirete ait dileklerimiz için dua ederek,
9. Hastalarý, yaþlýlarý ziyaret ederek; yoksullarý, öksüz ve yetimleri sevindirerek,
10. Eþ, dost ve yakýnlarýmýzla tebrikleþerek,
11. Dargýn ve küskünleri barýþtýrarak, deðerlendirebiliriz


Regaib Gecesi Namazý Nasýl Kýlýnýr?

Regâib Gecesi Namazý: Bu geceyi ibâdetle geçirmenin sevabý pek çoktur. Bu gecede kýlýnacak namaz 12 rek’attir. Bu namazýn kýlýnýþý þöyledir:

Her rek’atta fatihadan sonra üç kadir suresi ile 12 adette ihlas suresi okunur. Her iki rek’atta bir selam verilerek 12 rek’at tamamlanýr. On ikinci rek’at kýlýnýp selam verildikten sonra yerinden kalkmadan yetmiþ kere “ Allahumme salli ala Muhammedinin nebiyyil ummiyyi ve ala alihi” denilir. Sonra secdeye varýlýr. Secdede yetmiþ kere “ subbuhun kuddusun Rabb-ul melaiketi verruhi” denir.

Sonra secdeden kalkýlarak ettahiyyatta oturulur. Ve yetmiþ kere “Rabbiðfir ve erham ve tecavez ta’lemü” dedikten sonra tekrar secde edilir. Secdede yetmiþ kere “ subbuhun kuddusun Rabb-ul melaiketi verruhi” dedikten sonra, isteklerimizi alemlerin Rabbine arz edilir. ( Ýhya ulumuddin, Bedir yayýnlarý, 1974, c:1, s:555)

Regâib namazýný cemaatle kýlmak bid'attir. Zaten terâvihten baþka hiçbir nâfile namaz cemaatle kýlýnmaz.